Hori luke herri jatorria txupinazoak, gaur egungoaren antzekoak, zeinetan jaurtitzaile berezi batek festaren hasierari balio espezifikoa ematen baitio. Izan ere, suziriak 1901etik botatzen ziren Gazteluko plazatik sanferminen hasiera iragartzeko. Baina Oroquieta enpresako langileek egiten zuten hori enkarguz eta inork ez zion zereginari baliorik batere ematen. Etxeparek, eskupekoa sari izanik, lehenaren metxa piztu eta botatzea lortu zuen 1931tik 1936a arte. Gerra hasi zenean, fusilatu egin zuten.
1939an, gatazka bukatu zenean, Joaquín Ilundáin eta José María Pérez Salazarrek berrekin zioten Etxepareren lanari. 1949an Ilundáin alkateorde izendatu zuten eta tradizioari eutsi zion. 1941erako, horrek José Garrán Mosso alkateari eta zinegotziei proposatu zien jaurtiketaren eszenifikazioa udaletxetik egin zedin. 1941etik Ilundáin bera izan zen lehen txupinazo ofiziala botatzeko arduraduna.